Air an Dara Làimh

  • Mac Bheatha an lighiche & MacIlleEathain
    by Unknown on DiM, 6 Dùbh 2016 at 4:31f

    Àras, Muile far an deachaidh am Peutanach a chéilidh air MacIlleEathainnTha Clann Mhic Bheatha, lighiche do Rìghrean Innse Gall agus Rìghrean nan Albannach ainmeil airson sàr-obair léighe thar nam bliadhnaichean. Tha e fìor gu bheil ainmean Mhic Bheatha ri leughadh air clàr nan oileanaich aig feadhainn de na h-oilthighean as motha ann an Roinn Eòrpa anns na Meadhan Aoisean, Salerno, Bologna, Monte Casino agus Montpellier nam measg.Aig aon àm, ri linn sàr-obair Chlann Mhic Bheatha, bha a' Ghàidhlig, aon de na […]

  • Celtic FC: 'S Ann Orra a Tháinig an Dà Latha
    by Unknown on Dih, 2 Dùbh 2016 at 7:59f

    Brendan Rodgers agus Sgiobair Scott Brown le Cupa Lìg na h-Albann.Chan eil ach beagan a' bharrachd air 6 mìosan bhon uair a chur barrachd air deich mìle luchd-leantainn Celtic fàilte air Bredan Rodgers. Ged nach eil an latha blàth ud anns an Òg-mhios cho fada ás ar cuimhne, tha cùisean a' chomann air atharrachadh gu mór. Bhon uair a chaidh an naidheachd gu bàrr gum bitheadh Brendan Rodgers na mhanaidsear Celtic, tha am brosnachadh air a bhith gabhaltach. Cha tug stiùireadh Rodgers mealladh-dòchais do […]

  • BBC Alba: 10 Beachdan - Pàirt 4: Filmichean
    by Críostóir on Dih, 26 Gearr 2016 at 9:46f

    Có cuireadh guthan Gàidhlig ri Cogadh nan Reultan?Gum bi an neart leibh a chàirdean! Seo dhuibh mo bhlog as ùire air beachdan air prògraman ùra airson BBC Alba. Theagamh nach bi am beachd seo a' còrdadh ris a h-uile duine ach chan e ach beachd a th' ann agus tha mi a' smaoineachainn gum beireadh e rudeigin eadar-dhealaichte dhuinn.Dé mu dhéidhinn filmichean? Tha fhios againn gu bheil filmichean uarraidh daor ri chuir air dòigh. Ged a bhiodh filmichean Gàidhealach a' còrdadh ruinn (chan fhacaidh sinn […]

  • BBC Alba: 10 Beachdan - Pàirt 3: Dràma
    by Críostóir on DiD, 8 Samh 2015 at 1:56f

    Cleasaichean Bannan: Prògam math ach a bheil gu leòr de leithd ann?Ged a thathar air Bannan a chuir a-mach, tha mi nam bheachd gu bheil barrachd dràma a dhìth oirnn. Feumaidh sinn meal an naidheachd air BBC Alba. 'S e a' chiad phrògram den leithid anns a' Ghàidhlig bho cheann iomadh bliadhna. Tha fear eile den leithid, Machair, fhathast tarraingeach do luchd-coimhid. Chì sinn ma tha Bannan cho tarraingeach ceann 20 bliadhna.Theagamh nach bi a h-uile duine a' gabhail leam, ach theirinn gu bheil e air a bhith soirbheachail. Ach, seo far bheil mo […]

  • BBC Alba: 10 Beachdan - Pàirt 2: Spòrs
    by Críostóir on DiC, 22 Iuch 2015 at 9:01f

    "Woof!" Am b' urra do BhBC Alba eisimpleir Eairdsidh a leanachd? Dar a bha mise na b' òige, bu mhath leam na prògraman ball-coise a bh' againn oidhche h-Aoine. 'S e Scotsports: Extra Time a bh' aig STV agus Sportscene a bh' aig BBC.Bhitheadh iad a' dèanadh ro-ràdh roimhe gheamannan na deireadh-sheachaine.Chan eil Scotsport idir againn tuillidh, agus sguir BBC a' cur Scotsport a-mach oidhche h-Aoine bho cheann blianaichean. Bu mhór nam beud.'S e rudeigin a bhios iad a' dèanadh gu math aig Radio nan Gàidheal, bhithinn a' moladh Spòrs na […]

  • Sgeulachd Bheag mu Dhonnchadh Bàn
    by Críostóir on Dih, 17 Iuch 2015 at 4:09f

    Cill Fhinn, Siorramachd Pheairt, far an robhar a' cumail na féille.Bha Donnchadh Bàn na stalcair 'n Gleann Lochaidh, dar a chuir Iain Caimbeul á Achaladair a charaid MacEòghainn 'na àit'. Ghabh Donnchadh oilbheum bhuaithe, agus rinn e òran; Cumha Coire a' Ceathaich.Ghabh Achaladair fhéi' oilbheum bho òran Dhonnchaidh. Cha do chòrd cas-bhàrdachd shearbh a' bhàird ris idir, agus bhitheadh an Caimbeulach a' dèanadh dìoghaltas air Donnchadh.Latha a bha siud, bha 'n dithist ac' aig Féille Chill Fhinn. […]

  • Clann 'Ic an Fhleisteir á Gleann Urchaidh
    by Críostóir on DiM, 14 Iuch 2015 at 7:51f

    Caisteal Achaladair, mar a tha e anns an latha an-diugh.Dar a bhitheas sinn a' smaoineachadh air sgìre Ghleann Urchaidh, 's e Clann Griogair no na Caimbeulaich a thig nar cuimhne gu bitheanta.Tha e furasta dìochuimhneachadh gum b' e Clann 'Ic an Fleisteir a thogadh a' chiad toit san sgìre. Bha Clann 'Ic an Fhleisteir suidhichte 'n Achaladair dlùth ri Drochaid Urchaidh. Chaidh Caisteal Achaladair a thogail bho cheann 400 bliadhna 's corr, aig taobh tuath Loch Tulla.Coltach ri móran rudan luachmhora san sgìre sin, agus sgìrean eile den leithid, […]

  • BBC Alba: 10 Beachdan - Pàirt 1: Beòthalachd airson nan Inbich
    by Críostóir on DiM, 14 Iuch 2015 at 6:05f

    Pàirc a Deas? Cha mhòr nach eil BBC Alba a bhith còmhla ruinn fad 7 bliadhna. Tha iomadh de bheachdan ann air dè cho math agus dè cho soirbheachail 's a an seirbheis, ach bhiodh a' mhòr-chuid de dhaoine toilichte gu bheil e againn,  theirinn-sa co-dhiù.Seo dhuibh a' chiad phàirt a-mach à 10 blogaichean san srèith seo. Tha mi dol a bhruidhinn mu dhèidhinn 10 seòrsa de phògraman air a bhithinn-sa toilichte fhaicinn.Pàirt 1: Beòthalachd airson nan InbichChan eil mi a' bruidhinn mu […]

  • Aon Nàisean
    by Críostóir on DiD, 12 Iuch 2015 at 9:24f

    Aon Nàisean. Có ás a tháinig an abairt ud? Chan eil fios na foraise agam, ach tha fhios agam glan g' eil mi seach searbh sgìth a chluinntinn. Bho cheann beagan làithean, chual' sinn a' chiad bhuidsead nan Toraidhean bho fhichead bliadhn' is corr. Dar a bha ar caraid uasal, Gideon, (mar a chuir a mhàthair fhèin air), a' dèanadh an leòin, bha dùirn Iain Dhonnchaich ag éirigh gu nèamh. Gum bi Dia leinn. Agus gum bi an diadhachd no neart agaibh fhèin leinn. Tha mise coma mu […]

  • Jim Murphy & Poileataigeachd nan Sràide bhon 19mh Linn
    by Críostóir on DiL, 4 Cèit 2015 at 7:47f

    An t-amadan agus an cleasaiche: An dithist aca ann an Glaschu.Feumaidh mi ràdhainn, b' àbhaist dhomh a bhith coma mu dhèidhinn Jim Murphy. Gu dearbh, bha mi sin mun do dh'éist mi ris.Troimh Iomairt an Reifreinn, chruthaich Murphy dreuchd ùr ann am beatha phoblach na h-Albann air a shon fhéi. Airson nan Aonadair, bha na Fhear-saoraidh an Aonaidh. Airson nan Nàiseantach... co-dhiù, cha robh iad cho measail air.Tháini' e gu bàrr troimh an iomairt dar a ghabh e an rathad air cuairt de cheud bailtean ann san dùthaich. Cha […]

  • Litir mu dhéidinn ME le Branwen Alaw Ifans
    by Críostóir on DiM, 28 Gibl 2015 at 10:44m

    Dealbh a chaidh a thaghadh le Branwen fhéin.  Seo dhuibh litir a chaidh a sgrìobhadh le mo charaid Branwen Alaw Ifans. Tha Branwen á Llanelli ann an Siorramachd Gaerfyrddin, anns a' Chruimrigh agus tha a' Chuimris aice bho thùs. Chaidh diagnos ME a dhèanadh air Branwen dar a bha i 18 bliadha a dh'aois, ged a tha e a' strì leis an tinneis bhon a bha i mu 16.Sgrìobh Branwen gu Ceannard Plaid Cymru, Leanne Wood (Ball Seanadh na Cuimrigh) agus bu mhath leatha mothachadh air ME a dhùisgeadh.Ma tha ùidh agaibh anns a' […]

  • Fo-thiotalan air BBC Alba
    by Críostóir on DiL, 27 Gibl 2015 at 10:01m

    An litir a chaidh a foillseachadh anns a' Phàipear Bheag (24/04/2015)Thàinig an litir seo am follais anns a' Phàipear Bheag Dihaoine 24mh den Ghiblean 2015. Bha an litir a' gearrainn mu dhéidhinn an uiread den Bheurla a tha ri chluinntinn ann an prògraman BBC Alba. 'S cinnteach nach eil a' Ghàidhlig aig a' mhórchuid de dhaoine ann an Albainn. Chan eil ach beagan barrachd air 1% de dhaoine a thuigeas prìomh-chànan an t-sianail. Le seo, tha e cinnteach gum b' fheudar do dhòigh-obrach a bhith beagan eadar-dhealaichte, ach a […]

  • Bhòtaichean nan Sasannach airson Laghan nan Sasannach
    by Críostóir on DiS, 25 Gibl 2015 at 8:50f

    Aonadh nan Amadan: Camshron & Hague aig coinneamh naidheachd.'S truagh leam gach uair a dh'fheumas mi 'g éisteachd ri Dàbhaidh Camshron a' bruidhinn, ach thog na thubhairt e an-diugh m' aire.Shin a bha e, ri taobh a sheann charaid Uilleam Hague, ag innse dhuinn carson nach bu chòir do BhPan às na dùthaichean eile anns an Rìoghachd Aonaichte a bhòtadh air laghan Sasannach.Gu dearbh, tha e furasta ri thuigsinn carson a bhiodh muinntir Shasainn ag aontachadh le seo. A bheil e ceart gun urra do Bhuill Pàrlamaid na dùthaichean eile […]

  • Camanachd-deighe: Sreath Còpan Stanley 2015
    by Críostóir on DiD, 19 Gibl 2015 at 9:22f

    Bhuannaich LA Kings Còpan Stanley 2014 an aghaidh NY Rangers.Thòisich NHL Playoffs an t-seachdain seo ann an Ameireaga a Tuatha. Bidh 16 sgiobannan, 8 bho Roinn an Iar agus 8 bhon Roinn an Ear, a' strì dar a tha iad a' feuchainn làmh an uachdar agus Copan Stanley fhaodainn. Bu mhath leam sùil a thabhairt air a' gheama fhéi', a ceangalan Ghàidhealach agus an diubhar eadar suidheachadh NHL agus spòrs na h-Albann.Bidh mise ag ùisneachadh an ainm camanachd-deighe far am biodh hocaidh-deighe fada nas chumanta. 'S math leam an ainm seo, […]

  • Deimhinneachd: Dòigh-smaoineachaidh no Dòigh-bheatha?
    by Críostóir on DiS, 18 Gibl 2015 at 3:49f

    Mgr Iòda "Dèan no na dèan. Chan eil feuch ann."Bidh cuimhne aig spéisearan Star Wars air na thubhairt Mgr Iòda."'S ann tron eagal a tha 'n slighe don taobh dorcha. Stiùireas an t-eagal don fhearg. Stiùireas an fhearg don ghràin. Stiùireas an ghràin don fhulang."Ged nach robh e fìor agus ged nach robh a' Ghàidhlig idir aige, bha 'n ceart aige co-dhiù. Ma leanas sinn faireachdainnean àicheil, bidh sinn a' fàs nas miosa agus nas miosa. Mar chuideigin a tha air a bhith fo bhuaidh trom-inntinne […]

  • Litir Fhosgailte do Phrìomh-Mhinistear na h-Albainn
    by Críostóir on Dia, 9 Gibl 2015 at 1:12f

    Nicola Sturgeon, Prìomh-minister na h-AlbannBhruidhinn mi beagan mu dhéidhinn seo anns a' bhlog mu dheireadh a chuir mi an àird. 'S iongatach a bh' anns an iomsgaradh eadar Leanne Wood agus Nicola Sturgeon anns an deasbad mhór. Ged a chuala sinn beagan na Cuimrise bho Leanne Wood, cha chualaidh sinn facal no facal na Gàidhlig bho ar Prìomh-mhinistear.Sgrìobh mi ga h-ionnsaigh, agus bu mhath leam an litir an chuir an àird an t-seo.Eadar an dà sgeul, chuir mi an aon chéist oirre air Facebook tro sheisean céiste agus […]

  • Gàidhlig agus Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
    by Críostóir on DiM, 7 Gibl 2015 at 5:48f

    Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba dar a bha iad ag ùisneachadh na Gàidhlig Mun thòisich mi a' sgrìobhadh an alt seo gu ceart, bu mhath leam a ràdhainn gu bheil mi nam bheachd gu bheil PNA gu math taiceil a thaobh na Gàidhlig. Tha sinn air adhartas fhaicinn bhon àm a ghabh iad stiùir Pàrlamaid na h-Albann.Tron ochd bliadhna mu dheireadh, tha sinn air adhartas fhaicinn ann am foghlam, anns na meadhanan agus beagan aig ìre nan comhairle.Beag air bheag, tha planaichean na Gàidhlig air a bhith a' tighinn gu […]

  • Gàidhlig mar Chànan Beò
    by Críostóir on Dih, 27 Màrt 2015 at 11:41f

    Gàidhlig air an trèanaBhon àm a dh'ionnsaich mi mo chuid Ghàidhlig, bha mi nam bheachd gum biodh i na pàirt mhòr de mo bheatha. Gu dearbh, tha seo fìor. 'S i a' Ghàidhlig a bhruidhneas mi dar a tha mi ag obair, tha Gàidhlig aig cuid mhòr de mo charaidean agus bi mi ga h-ùisneachadh gu bitheanta air meadhanan sòisealta. Chan clann agam fhathast, aig nam bithinn teaghlach agam, 's ann leis a' Ghàidhlig a bhithinn gan togail.Shiubhail mi don Chuimrigh bho cheann beagan seachdainean, airson a' chiad uair […]

  • Bliadhn' Eile, Bliadhn' Ùr
    by Críostóir on DiS, 21 Màrt 2015 at 1:29f

    'S fhada bhon sgrìobh mi an t-seo, cha mhór fad bliadhna. Tha móran air atharrachadh bhon àm a sgrìobh mi am pìos mu dheireadh sin. Tháinig Geamaichean a' Cho-fhlaitheis a Ghlaschu, dh'ionnsaich sinn nach robh feum aig Ceannard na Comhairle air micreofon. Tháinig an reifreinn, chaidh an reifreinn, dh'fhalbh ar dòchas agus tháin' dòchas ùr gu bàrr.Mar a tha an t-earrach a' tighinn oirnn, tha mi nam bheach gur e deagh àm a tha seo a bhith a' tòiseachadh a-rithist. Bliadhn' eile, bliadhn' […]

  • The Naughty Little Book of Gaelic
    by Críostóir on Dia, 10 Gibl 2014 at 2:12f

    Tha mise air a bhith den bheachd bho cheann fhada gum bu chòir rudeigin den leithid seo a bhith ann.'S i cànan inntinneach a th' anns a' Ghàidhlig. Dar a tha daoine airson Gàidhlig ionnsachadh, tha an suidheachadh eadar-dhealaichte. Theirinn gum bu mhath le daoine ath-bheòthachadh a thabhairt don chànain, gum bu mhath leibh an teanga a bhith beò mar a bha i sna linntean 's a chaidh.Le seo, feumaidh Gàidhlig a bhith againn airson a h-uile suidheachadh nar beathannan. Tha sin a' ciallachadh gum bu chòir dhuinn a bhith ag […]